Nəzarətdən etimad institutuna: üç onillikdə formalaşan peşə, mədəniyyət və məsuliyyət
İqtisadiyyat yalnız istehsal olunan məhsulların, göstərilən xidmətlərin, investisiyaların və maliyyə göstəricilərinin məcmusu deyil. İqtisadiyyatın dayanıqlı işləməsi üçün daha görünməz, lakin ən azı maddi resurslar qədər vacib bir amil var: etimad. Sahibkarın maliyyə hesabatına, investorun təqdim olunan məlumatlara, dövlətin iqtisadi göstəricilərə, cəmiyyətin isə maliyyə münasibətlərinin şəffaflığına olan etimadı.
Bu etimadın formalaşmasında audit institutunun özünəməxsus yeri var.
Azərbaycanın müstəqillik tarixinin mürəkkəb və sürətli iqtisadi transformasiyalarla müşayiət olunan mərhələlərindən birində – 1994-cü il sentyabrın 16-da Ümummilli Lider Heydər Əliyev tərəfindən “Auditor xidməti haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununun imzalanması ölkədə müasir audit sisteminin hüquqi əsasını yaratdı. 1995-ci ildə Auditorlar Palatası haqqında Əsasnamənin təsdiq edilməsi, 1996-cı il aprelin 5-də isə Palatanın fəaliyyətə başlaması ilə bu hüquqi baza real institusional məzmun qazandı.
2026-cı ildə Azərbaycan Auditorlar Palatasının fəaliyyətə başlamasından 30 il keçir.
Bu tarix sadəcə yubiley rəqəmi deyil. Bu, bir institutun formalaşma, peşəkarlaşma, beynəlxalq təcrübəyə inteqrasiya, rəqəmsallaşma və yeni iqtisadi çağırışlara uyğunlaşma mərhələlərindən keçərək öz fəaliyyət dairəsini genişləndirməsinin tarixidir.
Başqa sözlə, üç onillik ərzində dəyişən yalnız auditin texnikası olmayıb. Auditin iqtisadi sistemdəki mənası da genişlənib.
Bir qanundan bir instituta: başlanğıcın iqtisadi məntiqi
1990-cı illərin ortalarında Azərbaycan iqtisadiyyatı köklü transformasiya mərhələsində idi. Yeni iqtisadi münasibətlər formalaşır, mülkiyyət münasibətləri dəyişir, sahibkarlıq inkişaf edir, bazar institutları qurulurdu. Belə bir şəraitdə iqtisadi subyektlərin maliyyə fəaliyyətinin obyektiv və peşəkar qiymətləndirilməsinə ehtiyac təbii olaraq artırdı.
Məhz bu kontekstdə auditor xidmətinin hüquqi əsaslarının müəyyənləşdirilməsi təsadüfi addım deyildi.
1994-cü il Qanunu ilə Auditorlar Palatasının qarşısına auditor xidmətinin dövlət tənzimlənməsinin təşkili, bu sahənin inkişafına yönəlmiş normativ aktların və tədbirlər sisteminin hazırlanması, dövlətin, təsərrüfat subyektlərinin və auditorların mənafelərinin qorunması, auditorların qanunvericiliyin tələblərinə əməl etməsinə nəzarət kimi mühüm vəzifələr qoyuldu.
Burada mühüm bir məqam var: Palatanın yaradılmasının mahiyyəti yalnız auditorlara nəzarət etməkdən ibarət deyildi.
Onun funksional çərçivəsi daha geniş idi. Məqsəd iqtisadi münasibətlərin mühüm dayaqlarından biri olan maliyyə məlumatlarının etibarlılığını artırmaq, audit xidmətini təşkil etmək və bu sahənin inkişafını təmin edən peşəkar və hüquqi mühiti formalaşdırmaq idi.
Beləliklə, auditor yalnız rəqəmləri yoxlayan şəxs, Palata isə yalnız nəzarət edən qurum kimi düşünülmədi. Zaman keçdikcə burada daha böyük bir missiya formalaşdı: iqtisadi münasibətlərdə etimad mühitinin möhkəmləndirilməsi.
Auditin inkişafı iqtisadiyyatın inkişafından kənarda deyil
Auditorlar Palatasının 30 illik fəaliyyətinə nəzər saldıqda onun inkişaf mərhələlərinin Azərbaycanın iqtisadi həyatında baş verən dəyişikliklərlə paralel getdiyi aydın görünür.
İlk mərhələdə əsas məsələ auditor xidmətinin təşkilati və hüquqi əsaslarının yaradılması idisə, sonrakı illərdə diqqət peşə standartlarının təkmilləşdirilməsinə, beynəlxalq təcrübənin tətbiqinə, kadr hazırlığına, daxili auditə, şəffaflığa, korrupsiyaya qarşı mübarizəyə, maliyyə hesabatlılığına və rəqəmsal iqtisadiyyatın tələblərinə yönəldi.
Bu baxımdan Auditorlar Palatasının tarixini Azərbaycanın iqtisadi institutlarının təkamülündən ayrı təsəvvür etmək çətindir.
1999-cu ildə Azərbaycanda audit sisteminin islahatı Konsepsiyasının hazırlanması bu inkişafın mühüm mərhələlərindən biri idi. Elə həmin il MDB məkanında ilk dəfə Azərbaycanda Beynəlxalq Daxili Auditorlar İnstitutunun “Audit-Azərbaycan” bölməsinin yaradılması peşənin inkişafında beynəlxalq yanaşmaların əhəmiyyətini göstərirdi.
2000-ci ildə “İqtisadiyyat və Audit” elmi-praktik jurnalının nəşrə başlaması, 2001-ci ildə ali məktəblər üçün “Audit” dərs vəsaitinin hazırlanması isə başqa bir istiqaməti ortaya qoydu: audit yalnız praktiki fəaliyyət sahəsi kimi deyil, elmi və tədris istiqaməti kimi də inkişaf etdirilməli idi.
Bu yanaşmanın uzunmüddətli nəticəsi əhəmiyyətlidir. Çünki güclü audit sistemi yalnız qanun və qaydalarla deyil, peşəkar insan kapitalı ilə qurulur.
Beynəlxalq inteqrasiya: dünyaya açılan audit qapısı
Azərbaycan auditinin inkişaf tarixində beynəlxalq əməkdaşlığın ayrıca çəkisi var.
2003-cü ildə Auditorlar Palatasının Avropa Mühasiblər və Auditorlar Federasiyasına (EFAA) tam hüquqlu üzv qəbul olunması, həmin ilin noyabrında Beynəlxalq Mühasiblər Federasiyasına (IFAC) assosiativ üzv qəbul edilməsi, 2007-ci ildə Sertifikatlı Mühasiblər və Auditorların Avrasiya Şurasına üzvlük və 2008-ci ildə IFAC-a tam hüquqlu üzvlüyün əldə olunması Azərbaycan auditinin beynəlxalq peşə mühitində mövqeyinin möhkəmləndiyini göstərən mühüm mərhələlərdir.
Bu prosesin əhəmiyyəti yalnız üzvlük faktı ilə ölçülə bilməz.
Beynəlxalq əməkdaşlıq Azərbaycan auditinə təcrübə mübadiləsi, peşəkar standartların öyrənilməsi, yeni metodların mənimsənilməsi və milli təcrübənin beynəlxalq platformalarda təqdim olunması imkanları yaratdı.
2010-cu il yanvarın 1-dən Azərbaycanda beynəlxalq audit standartlarının tətbiqinə başlanılması isə bu istiqamətdə mühüm institusional mərhələ oldu.
Bu addım auditin dilini də dəyişdirdi. Çünki beynəlxalq standartlar tətbiq olunduqca audit nəticələrinin müqayisəliliyi, peşəkar yanaşmaların vahid çərçivəyə salınması və maliyyə məlumatlarının istifadəçiləri üçün etibarlılığın yüksəldilməsi daha böyük əhəmiyyət qazandı.
Şəffaflıq: auditin iqtisadi mahiyyətinin mərkəzində dayanan anlayış
Auditorlar Palatasının fəaliyyət xronikasında “şəffaflıq” anlayışının getdikcə daha çox ön plana çıxması təsadüfi deyil.
Şəffaflıq yalnız məlumatın açıq olması demək deyil. Şəffaflığın iqtisadi dəyəri ondadır ki, qərar qəbul edən şəxsin düzgün məlumat əsasında qərar verməsinə imkan yaradır.
İnvestor üçün şəffaflıq riskin qiymətləndirilməsidir.
Sahibkar üçün şəffaflıq etibarlı idarəetmədir.
Dövlət üçün şəffaflıq maliyyə intizamıdır.
Cəmiyyət üçün isə şəffaflıq iqtisadi münasibətlərə inamdır.
Auditor bu zəncirin mühüm halqalarından biridir.
2007-ci ildə “Daxili audit haqqında” və “Auditorun mülki məsuliyyətinin icbari sığortası haqqında” qanunların qəbul edilməsinə Auditorlar Palatasının təkliflərinin töhfə verməsi, sonrakı illərdə daxili nəzarət, risklərin idarə olunması və maliyyə hesabatlılığı məsələləri üzrə forumların, konfransların və təlimlərin keçirilməsi audit institutunun öz fəaliyyət sahəsini necə genişləndirdiyini göstərir.
2012-ci ildə “Müasir şəraitdə şəffaflığın artırılmasında auditin rolu” mövzusunda beynəlxalq elmi-praktik simpoziumun keçirilməsi, həmin il bələdiyyələrin fəaliyyətində şəffaflığın təmin olunmasına həsr edilmiş regional seminarların təşkili, 2014-cü ildə “Azərbaycan Respublikasında auditor xidmətinin inkişaf konsepsiyasının (2012–2020-ci illər)” təqdimatının keçirilməsi bu istiqamətdə ardıcıl yanaşmanın formalaşdığını göstərir.
Deməli, audit tədricən yalnız “nə baş verib?” sualına cavab verən mexanizm olmaqdan çıxaraq “maliyyə münasibətləri necə daha şəffaf, məsuliyyətli və dayanıqlı qurula bilər?” sualının cavab axtarışında da iştirak edən instituta çevrilib.
Korrupsiyaya və çirkli pulların yuyulmasına qarşı mübarizədə auditin rolu
Auditorlar Palatasının fəaliyyətinin mühüm istiqamətlərindən biri də maliyyə şəffaflığının cinayət yolu ilə əldə edilmiş vəsaitlərin leqallaşdırılması və terrorçuluğun maliyyələşdirilməsinə qarşı mübarizə ilə əlaqələndirilməsidir.
2014-cü ildə auditorların üzərinə düşən öhdəliklərin müzakirəsinə həsr olunmuş tədbirlər, 2015-ci ildə korrupsiyaya və çirkli pulların yuyulmasına qarşı mübarizədə auditin qarşısında duran problemlərə həsr olunmuş konfrans, sonrakı illərdə Maliyyə Monitorinqi Xidməti ilə əməkdaşlıq və bu mövzuda beynəlxalq tədbirlər auditin iqtisadi təhlükəsizlik məsələlərində də rolunun artdığını göstərir.
2023-cü ildə Ümummilli Lider Heydər Əliyevin 100 illiyinə həsr olunmuş “Cinayət yolu ilə əldə edilmiş əmlakın leqallaşdırılmasına və terrorçuluğun maliyyələşdirilməsinə qarşı mübarizədə nəzarət orqanlarının rolu və vəzifələri” mövzusunda elmi-praktik konfransın keçirilməsi, 2025-ci ildə isə beynəlxalq iştirakla eyni istiqamətdə daha geniş konfransın təşkil olunması bu fəaliyyətin davamlı xarakter aldığını göstərir.
Burada auditin əhəmiyyəti daha aydın görünür: maliyyə hesabatlarının etibarlılığı yalnız iqtisadi göstəricilərin düzgünlüyü məsələsi deyil, həm də maliyyə sisteminin təhlükəsizliyi məsələsidir.
Peşəkar audit — insan kapitalına qoyulan investisiya
Heç bir institut yalnız normativ sənədlərlə güclü ola bilməz.
Auditin keyfiyyəti auditorun bilik və bacarığından, peşəkar etikasından, beynəlxalq standartları bilməsindən və daim yenilənən iqtisadi mühitə uyğunlaşmaq qabiliyyətindən asılıdır.
Bu səbəbdən Auditorlar Palatasının fəaliyyətində təlimlər, metodik vəsaitlər, dərsliklər, beynəlxalq standartların nəşri, seminarlar və ali təhsil müəssisələri ilə əməkdaşlıq xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
2001-ci ildə “Audit” dərs vəsaitinin nəşri ilə başlayan bu xətt sonrakı illərdə daha da genişləndi. 2012-ci ildə beynəlxalq təhsil standartları və kiçik və orta müəssisələrdə keyfiyyətə nəzarət üzrə materialların nəşri, 2015-ci ildə beynəlxalq audit standartlarının müvafiq toplusunun hazırlanaraq təqdim edilməsi, 2016-cı ildə maliyyə hesabatlarının beynəlxalq standartlara uyğun hazırlanması üzrə təlimlərin keçirilməsi bu istiqamətin ardıcıllığını göstərir.
Ali təhsil müəssisələri ilə əməkdaşlıq sazişlərinin çoxsaylı olması da diqqətəlayiqdir. Azərbaycan Dövlət İqtisad Universiteti, Azərbaycan Memarlıq və İnşaat Universiteti, Azərbaycan Dövlət Aqrar Universiteti, Bakı Biznes Universiteti, Lənkəran Dövlət Universiteti, Turizm və Menecment Universiteti, Qafqaz Universiteti, Azərbaycan Kooperasiya Universiteti və digər təhsil qurumları ilə əməkdaşlıq audit peşəsinin gələcək kadr potensialının formalaşdırılmasına verilən əhəmiyyətin göstəricisidir.
Bu baxımdan Auditorlar Palatasının fəaliyyətinin mühüm nəticələrindən biri də audit peşəsinin institusional yaddaşının və peşəkar bilik bazasının formalaşmasına töhfə verməsidir.
Rəqəmsal iqtisadiyyat: auditin yeni sınağı
İqtisadiyyat dəyişdikcə audit də dəyişməli idi.
2010-cu illərin sonlarından etibarən rəqəmsallaşmanın iqtisadi münasibətlərə nüfuzu audit qarşısında yeni tələblər yaratdı. Elektron hesabatlılıq, rəqəmsal məlumatlar, informasiya təhlükəsizliyi, yeni biznes modelləri və rəqəmsal iqtisadiyyat artıq auditin də gündəliyinə daxil oldu.
2020-ci ildə Auditorlar Palatasında rəqəmsal transformasiya və innovasiyaların tətbiqi ilə bağlı ayrıca idarənin fəaliyyət göstərməsi, həmin dövrdə rəqəmsal iqtisadiyyat, kibertəhlükəsizlik və elektron mühitlə bağlı tədbirlərdə iştirak, 2022-ci ildə “Rəqəmsal iqtisadiyyatda hesabatlılıq və şəffaflıq” mövzusunda beynəlxalq elmi-praktik konfransın keçirilməsi bu dəyişimin institusional səviyyədə də əksini tapdığını göstərir.
Burada vacib olan yalnız texnologiyadan istifadə deyil.
Rəqəmsal iqtisadiyyat audit qarşısında yeni suallar qoyur: məlumatın doğruluğu necə təmin edilməlidir? Risklər necə qiymətləndirilməlidir? Elektron məlumatların təhlükəsizliyi necə qorunmalıdır? Böyük həcmdə məlumatlardan audit məqsədləri üçün necə istifadə olunmalıdır?
Deməli, audit artıq kağız üzərindəki rəqəmləri yoxlamaqla məhdudlaşan peşə deyil. O, dəyişən iqtisadi mühitin özünə uyğunlaşan bilik və nəzarət sistemidir.
30 ilin yeni mərhələsi: dayanıqlı inkişafdan suverenliyə qədər
Son illərin fəaliyyəti Auditorlar Palatasının gündəliyində iqtisadi inkişafın yeni istiqamətlərinin də yer aldığını göstərir.
2023-cü ildə “Dayanıqlı inkişaf. Hesabatlılıq. Şəffaflıq”, 2024-cü ildə “Yaşıl iqtisadiyyat zəminində hesabatlılıq və şəffaflıq” mövzularında keçirilən beynəlxalq tədbirlər auditin artıq yalnız ənənəvi maliyyə hesabatlılığı çərçivəsində düşünülmədiyini göstərir.
İqtisadiyyatın qarşısında yeni məsuliyyətlər yaranıb: dayanıqlılıq, ekoloji məsuliyyət, resurslardan səmərəli istifadə, uzunmüddətli risklərin qiymətləndirilməsi və hesabatlılığın yeni formaları.
2025-ci ilin “Konstitusiya və Suverenlik İli” elan edilməsi çərçivəsində keçirilən “Maliyyə nəzarəti – dövlətin və özəl sektorun konstitusion hüquqlarının qorunmasının təminatçısı kimi” mövzusunda konfrans isə maliyyə nəzarətinin daha geniş dövlətçilik və hüquq müstəvisində dəyərləndirilməsinə nümunədir.
Bu mərhələdə auditin funksiyasına başqa bir prizmadan baxmaq mümkündür: güclü maliyyə nəzarəti yalnız iqtisadi intizam yaratmır, həm də dövlətin iqtisadi resurslarının, sahibkarlıq mühitinin və qanuni iqtisadi fəaliyyətin qorunmasına xidmət edir.
Beynəlxalq əməkdaşlıqdan beynəlxalq nüfuza
Auditorlar Palatasının 30 illik tarixində çoxsaylı beynəlxalq əməkdaşlıq sazişləri və memorandumları ayrıca xətt təşkil edir.
Rusiya, Gürcüstan, Ukrayna, Belarus, Moldova, Makedoniya, Monteneqro, Qazaxıstan, İsrail, Türkiyə və digər ölkələrin müvafiq qurumları ilə əməkdaşlıq, EFAA və IFAC kimi beynəlxalq peşə təşkilatları ilə əlaqələr Azərbaycan auditinin xarici təcrübədən öyrənən tərəf olmaqla yanaşı, öz təcrübəsini də beynəlxalq peşəkar mühitdə təqdim edən instituta çevrildiyini göstərir.
Bu əməkdaşlığın başqa bir nəticəsi də peşənin sərhədlərinin genişlənməsidir.
Audit, mühasibatlıq, maliyyə menecmenti, daxili nəzarət, risklərin idarə olunması, hesabatlılıq və maliyyə monitorinqi kimi istiqamətlər arasında əməkdaşlıq dərinləşdikcə audit iqtisadi sistemin digər elementləri ilə daha sıx əlaqələnir.
Beləliklə, beynəlxalq əməkdaşlıq sadəcə xarici səfərlər və tədbirlər silsiləsi deyil. Onun əsl dəyəri bilik transferində, peşəkar standartların yaxınlaşdırılmasında və institusional təcrübənin zənginləşdirilməsindədir.
Bu sualın cavabı əslində onun 30 illik fəaliyyət tarixinin özündə gizlənir.
Çünki iqtisadi münasibətlərdə hər bir iştirakçı digər iştirakçının təqdim etdiyi məlumatı tam və müstəqil şəkildə yoxlamaq imkanına malik deyil.
İnvestor bütün müəssisənin maliyyə fəaliyyətini özü araşdıra bilməz.
Təsərrüfat subyekti bütün riskləri öz daxilində obyektiv qiymətləndirə bilməz.
Dövlət iqtisadiyyatın bütün maliyyə münasibətlərini birbaşa və operativ şəkildə müşahidə edə bilməz.
Məhz burada müstəqil auditin iqtisadi əhəmiyyəti meydana çıxır.
Audit informasiya ilə qərar arasında etibarlılıq körpüsüdür.
Əgər maliyyə məlumatının etibarlılığı artırsa, qərarların keyfiyyəti yüksəlir. Qərarların keyfiyyəti yüksəldikcə iqtisadi risklərin idarə olunması yaxşılaşır. Risklərin idarə olunması gücləndikcə sahibkarlıq və investisiya mühiti üçün daha sağlam zəmin yaranır.
Bu səbəbdən auditin faydası yalnız yoxlanılan müəssisənin hesabatında görünmür.
Onun təsiri daha genişdir: maliyyə intizamında, idarəetmə keyfiyyətində, investor etimadında, şəffaflıqda, risklərin azaldılmasında və iqtisadi münasibətlərin sağlamlaşdırılmasında özünü göstərir.
Auditorlar Palatasının üç onillik fəaliyyətinə yalnız ayrı-ayrı tədbirlərin, konfransların, sazişlərin və nəşrlərin cəmi kimi baxmaq düzgün olmaz.
Əsas nəticə daha böyükdür.
1994-cü ildə hüquqi əsası yaradılan audit xidməti 1996-cı ildə institusional fəaliyyətə başladı. Sonrakı illərdə normativ baza, peşəkar standartlar, kadr hazırlığı, elmi-metodik təminat, beynəlxalq əməkdaşlıq, daxili audit, maliyyə hesabatlılığı, şəffaflıq, korrupsiyaya qarşı mübarizə, maliyyə monitorinqi və rəqəmsallaşma istiqamətlərində inkişaf etdi.
Yəni 30 il ərzində təkcə audit xidməti inkişaf etmədi; audit ətrafında bütöv peşəkar və institusional ekosistem formalaşdı.
Bu, yubileyin ən mühüm məzmunudur.
Audit sahəsində rəqəmlər mühümdür. Amma auditin mahiyyəti yalnız rəqəmlərdə deyil.
Bir hesabatın arxasında sahibkarın məsuliyyəti, investorun qərarı, işçinin əməkhaqqı, dövlətin iqtisadi siyasəti, müəssisənin gələcəyi dayanır.
Ona görə də auditorun işi sadəcə rəqəmlərin uyğunluğunu müəyyən etmək deyil. Onun işi maliyyə məlumatının istifadəçisinə daha etibarlı qərar vermək üçün əsas yaratmaqdır.
Bu məsuliyyətin institusional səviyyədə təşkil olunması Auditorlar Palatasının varlığını zəruri edən əsas amillərdən biridir.
Palatanın funksiyaları sırasında sərbəst auditorların və auditor təşkilatlarının uçotunun aparılması, lisenziyalaşdırma, peşə fəaliyyətinə nəzarət, auditin keyfiyyətinə dair yanaşmaların formalaşdırılması, metodik göstəriş və tövsiyələrin hazırlanması, təkrar audit, auditorların hüquq və qanuni mənafelərinin qorunması kimi istiqamətlərin yer alması məhz bu məsuliyyətin sistemli şəkildə həyata keçirilməsinə xidmət edir.
Otuz illik yolun təhlili bir həqiqəti ortaya qoyur: auditin gələcəyi keçmişdən daha mürəkkəb olacaq.
Çünki iqtisadiyyat dəyişir.
Rəqəmsal aktivlər, süni intellekt, elektron məlumatların həcminin artması, kiberrisklər, yeni maliyyə alətləri, dayanıqlı inkişaf meyarları və dəyişən beynəlxalq hesabatlılıq tələbləri audit qarşısında yeni vəzifələr yaradır.
Bu şəraitdə audit institutunun əhəmiyyəti azalmır, əksinə, artır.
Çünki məlumatın çoxaldığı dünyada düzgün məlumatı etibarlı məlumatdan, etibarlı məlumatı isə qərar üçün yararlı məlumatdan ayırmaq daha mürəkkəb məsələyə çevrilir.
Azərbaycan iqtisadiyyatının qarşısında da daha rəqabətli, şəffaf, rəqəmsal və dayanıqlı iqtisadi sistem qurmaq vəzifəsi dayanır. Belə bir sistemdə auditin rolu yalnız mövcud qaydaların icrasına nəzarətlə məhdudlaşa bilməz. Audit həm də yeni iqtisadi reallıqları qabaqcadan görən, peşəkar standartları yeniləyən, riskləri qiymətləndirən və hesabatlılıq mədəniyyətini inkişaf etdirən institut olmalıdır.
Bu baxımdan Auditorlar Palatasının qarşıdakı mərhələdə ən böyük gücü onun 30 il ərzində formalaşdırdığı institusional təcrübə, peşəkar potensial və beynəlxalq əlaqələr şəbəkəsidir.
1994-cü ildə imzalanan qanunla əsası qoyulan, 1996-cı ildə fəaliyyətə başlayan Azərbaycan Auditorlar Palatasının 30 illik yolu bir qurumun təqvimi deyil.
Bu, Azərbaycanın iqtisadi institutlarının inkişaf tarixinin mühüm səhifələrindən biridir.
Bu tarixdə qanunlar var, standartlar var, beynəlxalq əməkdaşlıq var, təlimlər və elmi araşdırmalar var, şəffaflıq və hesabatlılıq uğrunda görülən işlər var. Amma bütün bunların fövqündə bir məna dayanır: etibarlı iqtisadi münasibətlər yaratmaq.
Otuz il əvvəl əsas sual auditor xidmətinin necə təşkil olunacağı idisə, bu gün sual daha genişdir: sürətlə dəyişən iqtisadi dünyada şəffaflığı, hesabatlılığı və etimadı necə qorumaq olar?
Auditorlar Palatasının keçdiyi yol göstərir ki, bu sualın cavabı yalnız nəzarətdə deyil. Cavab peşəkarlıqda, müstəqillikdə, beynəlxalq təcrübənin öyrənilməsində, milli təcrübənin inkişaf etdirilməsində, rəqəmsal dəyişikliklərə uyğunlaşmaqda və ən əsası, maliyyə məlumatına məsuliyyətli münasibətdədir.
Auditin əsl dəyəri də məhz buradadır.
Çünki iqtisadiyyatda hər şey görünən rəqəmlərlə başlamır. Bəzən iqtisadi inkişafın ən mühüm dayağı görünməyən bir anlayış olur — etimad.
Audit isə həmin etimadın peşəkar təminat mexanizmlərindən biridir.
Otuz ilin yekununda Auditorlar Palatasının tarixini bir cümlə ilə ifadə etmək lazım gəlsə, belə demək olar: bu, audit xidmətinin tarixindən daha çox, Azərbaycanın iqtisadi həyatında şəffaflıq, hesabatlılıq, peşəkarlıq və etimad mədəniyyətinin formalaşmasına gedən yolun tarixidir.
Yaqut Ağaşahqızı, "İki sahil"
Qlobal rəqəmsal xidmət təchizatçılarının Azərbaycanda ƏDV qeydiyyatı davam edir
Kaspersky: “Zoomer” nəslinin hər dördüncü nümayəndəsi süni intellektlə dostluq edir
Aksizli məhsulların dövriyyəsi ilə bağlı vergi nəzarəti tədbirləri davam etdirilir
