Müzəffər Ordumuzun və qəhrəman şəhidlərimizin qanı bahasına qazanılan bu hərbi-siyasi üstünlük, bu gün Cənubi Qafqazda əbədi sülhün, təhlükəsizliyin və iqtisadi tərəqqinin ən möhkəm zəmanətidir

İki gün davam edən bu şanlı döyüşlər Azərbaycan Ordusunun qətiyyətini, peşəkarlığını və Vətən torpaqlarının toxunulmazlığını qorumaq əzmini bir daha bütün dünyaya nümayiş etdirdi. 44 günlük Vətən müharibəsindəki darmadağından sonra üzərinə götürdüyü öhdəlikləri yerinə yetirməkdən boyun qaçıran Ermənistan tərəfi, sərhəd zonasında vəziyyəti yenidən gərginləşdirməyə cəhd göstərirdi. 12 sentyabr gecəsi Ermənistan Silahlı Qüvvələrinin diversiya qrupları Daşkəsən, Kəlbəcər və Laçın istiqamətlərində ordumuzun mövqeləri arasındakı əraziləri və təminat yollarını minalamağa cəhd etdi. Eyni zamanda, Azərbaycan Ordusunun mövqeləri müxtəlif каlibrli silahlardan və artilleriyadan atəşə tutuldu.   Ermənistanın bu genişmiqyaslı təxribatının qarşısını almaq üçün Azərbaycan Silahlı Qüvvələri dərhal adekvat və lokal cavab tədbirlərinə başladı. Yüksək dəqiqliklə həyata keçirilən əks-həmlə əməliyyatları nəticəsində qarşı tərəfin cavab atəşi açan artilleriya qurğuları, raket sistemləri (S-300 və S-125 divizionları) və komanda məntəqələri darmadağın edildi. Ermənistan ordusunun 50-dən çox döyüş mövqeyi və strateji baxımdan mühüm obyektləri sıradan çıxarıldı. Ermənistan Müdafiə Nazirliyinin rəsmi açıqlamalarına və rəsmi siyahılara əsasən, qarşı tərəf 224 hərbi qulluqçusunun öldüyünü təsdiqlədi (bəzi mənbələrdə itkin düşənlərlə birlikdə bu rəqəm 230-a yaxın göstərilir). Bu ağır itkilərdən sonra Ermənistan tərəfi döyüş meydanında tamamilə iflic vəziyyətinə düşdü və təcili atəşkəs xahiş etməyə məcbur oldu.

Əməliyyat nəticəsində Daşkəsən, Kəlbəcər və Laçın istiqamətlərində yerləşən bir çox hakim yüksəkliklər (o cümlədən Buğdadağ zirvəsi və Göyçə gölü ətrafındakı strateji mövqelər) Ordumuzun tam nəzarətinə keçdi. Bu əməliyyatla Azərbaycan Ordusu sərhəd boyunca vizual və operativ-taktiki nəzarəti ələ keçirərək gələcəkdə törədilə biləcək hər hansı təxribatın qarşısını almaq üçün strateji bufer zona formalaşdırdı. Bu şanlı zəfər və hərbi uğur asan qazanılmadı. 12-14 sentyabr döyüşləri zamanı Vətən torpaqlarının müdafiəsi uğrunda Azərbaycan Ordusunun 80 hərbi qulluqçusu qəhrəmancasına şəhid oldu. Şəhidlərimizin göstərdiyi misilsiz şücaət dövlətimiz tərəfindən yüksək qiymətləndirildi, onlar ölümündən sonra müxtəlif orden və medallarla təltif edildilər. 12-14 sentyabr döyüşləri Azərbaycanın hərbi və siyasi iradəsinin sarsılmazlığını bir daha sübut etdi. Bu əməliyyat “Dəmir Yumruğ”un yerində olduğunu göstərdi, sərhəd təhlükəsizliyini təmin etdi, strateji yüksəkliklər üzərində nəzarətin bərqərar olunması ilə sərhədyanı kəndlərimizin və hərbi mövqelərimizin təhlükəsizliyi maksimum səviyyəyə qaldırıldı.

12-14 sentyabr döyüşləri və ondan sonra 2023-cü ilin sentyabrında keçirilən uğurlu lokal antiterror tədbirləri ilə Azərbaycan öz suverenliyini və ərazi bütövlüyünü tam bərpa etdi. Bu tarixi zəfərlər regionda onilliklər boyu davam edən münaqişəyə son qoyaraq artıq davamlı sülh və quruculuq dövrünün əsasını qoydu. İndi regionda tamamilə yeni bir reallıq hökm sürür və sülh prosesi istiqamətində mühüm addımlar atılır: Azərbaycan və Ermənistan arasında sülh sazişinin mətninin böyük hissəsi artıq razılaşdırılıb. İki ölkə vasitəçilərsiz, birbaşa ikitərəfli formatda dialoq apararaq tarixi bir razılaşmaya doğru irəliləyir. Zəfərdən sonra yaradılmış sərhəd komissiyalarının fəaliyyəti nəticəsində sərhəd xətlərinin dəqiqləşdirilməsi və dinc yolla razılaşdırılması istiqamətində real nəticələr əldə olunub (məsələn, Qazaxın 4 kəndinin dinc yolla qaytarılması kimi). Həmçinin, regionda nəqliyyat və loqistika xətlərinin (o cümlədən Zəngəzur dəhlizi/ölkələrarası inteqrasiya yolları) açılması həm Azərbaycan, həm də bütün Cənubi Qafqaz üçün böyük iqtisadi inkişaf və sabitlik vəd edir. Müharibə geridə qaldıqca, əsas diqqət və resurslar işğaldan azad edilmiş torpaqların minalardan təmizlənməsinə, "Ağıllı kənd" və şəhərlərin salınmasına, keçmiş məcburi köçkünlərin öz doğma yurdlarına qayıtmasına yönəldilib. Bu gün azad torpaqlarda vurulan hər bir kərpic, qaytarılan hər bir kənd və qurulan sülh şəhidlərimizin bizə əmanətidir. Keçmişdə qarşılaşdığımız təxribatları və çəkdiyimiz çətinlikləri unutmamalıyıq ki, gələcəyimizi daha möhkəm teməllər üzərində qura bilək. Zəfərlərimizin, 12-14 sentyabr kimi qətiyyətli cavab əməliyyatlarının və 44 günlük Zəfər yolunun tarixini xatırlamaq hər birimizin vətəndaşlıq borcudur.. Unutmamalıyıq ki, müzəffər Ordumuzun və qəhrəman şəhidlərimizin qanı bahasına qazanılan bu hərbi-siyasi üstünlük, bu gün Cənubi Qafqazda əbədi sülhün, təhlükəsizliyin və iqtisadi tərəqqinin ən möhkəm zəmanətidir.

Sevinc Azadi, “İki sahil”